創世記 第 26 章｜4 種原文並排

וַיְהִ֤י רָעָב֙ בָּאָ֔רֶץ מִלְּבַד֙ הָרָעָ֣ב הָרִאשׁ֔וֹן אֲשֶׁ֥ר הָיָ֖ה בִּימֵ֣י אַבְרָהָ֑ם וַיֵּ֧לֶךְ יִצְחָ֛ק אֶל־אֲבִימֶ֥לֶךְ מֶֽלֶךְ־פְּלִשְׁתִּ֖ים גְּרָֽרָה׃

ἐγένετο δὲ λιμὸς ἐπὶ τῆς γῆς χωρὶς τοῦ λιμοῦ τοῦ πρότερον ὃς ἐγένετο ἐν τῷ χρόνῳ τῷ Αβρααμ ἐπορεύθη δὲ Ισαακ πρὸς Αβιμελεχ βασιλέα Φυλιστιιμ εἰς Γεραρα

Orta autem fame super terram post eam sterilitatem, quae acciderat in diebus Abraham, abiit Isaac ad Abimelech regem Palaestinorum in Gerara.

ወኮነ ፡ ረኃብ ፡ ውስተ ፡ ብሔር ፡ ካልእ ፡ ዘእንበለ ፡ ረኃብ ፡ ዘኮነ ፡ በመዋዕለ ፡ አብርሃም ፡ ወሖረ ፡ ይስሐቅ ፡ ኀበ ፡ አቤሜሌክ ፡ ንጉሠ ፡ ፍልስጥኤም ፡ በጌራራ ።

וַיֵּרָ֤א אֵלָיו֙ יְהֹוָ֔ה וַיֹּ֖אמֶר אַל־תֵּרֵ֣ד מִצְרָ֑יְמָה שְׁכֹ֣ן בָּאָ֔רֶץ אֲשֶׁ֖ר אֹמַ֥ר אֵלֶֽיךָ׃

ὤφθη δὲ αὐτῷ κύριος καὶ εἶπεν μὴ καταβῇς εἰς Αἴγυπτον κατοίκησον δὲ ἐν τῇ γῇ ᾗ ἄν σοι εἴπω

Apparuitque ei Dominus, et ait : Ne descendas in Aegyptum, sed quiesce in terra quam dixero tibi,

ወአስተርአዮ ፡ አምላክ ፡ እግዚአብሔር ፡ ወይቤሎ ፡ ኢትረድ ፡ ውስተ ፡ ግብጽ ፡ ወኅድር ፡ ውስተ ፡ ምድር ፡ እንተ ፡ አነ ፡ እቤለከ ።

גּ֚וּר בָּאָ֣רֶץ הַזֹּ֔את וְאֶֽהְיֶ֥ה עִמְּךָ֖ וַאֲבָרְכֶ֑ךָּ כִּֽי־לְךָ֣ וּֽלְזַרְעֲךָ֗ אֶתֵּן֙ אֶת־כׇּל־הָֽאֲרָצֹ֣ת הָאֵ֔ל וַהֲקִֽמֹתִי֙ אֶת־הַשְּׁבֻעָ֔ה אֲשֶׁ֥ר נִשְׁבַּ֖עְתִּי לְאַבְרָהָ֥ם אָבִֽיךָ׃

καὶ παροίκει ἐν τῇ γῇ ταύτῃ καὶ ἔσομαι μετὰ σοῦ καὶ εὐλογήσω σε σοὶ γὰρ καὶ τῷ σπέρματί σου δώσω πᾶσαν τὴν γῆν ταύτην καὶ στήσω τὸν ὅρκον μου ὃν ὤμοσα Αβρααμ τῷ πατρί σου

et peregrinare in ea : eroque tecum, et benedicam tibi : tibi enim et semini tuo dabo universas regiones has, complens juramentum quod spopondi Abraham patri tuo.

ወንበር ፡ ውስተ ፡ ይእቲ ፡ ምድር ፡ ወአሐውር ፡ ምስሌከ ፡ ወእባርከከ ፡ እስመ ፡ ለከ ፡ ወለዘርእከ ፡ እሁባ ፡ ሊዛቲ ፡ ምድር ፡ ወኣቀውም ፡ ምስሌከ ፡ መሐላየ ፡ ዘመሐልኩ ፡ ለአብርሃም ፡ አቡከ ።

וְהִרְבֵּיתִ֤י אֶֽת־זַרְעֲךָ֙ כְּכוֹכְבֵ֣י הַשָּׁמַ֔יִם וְנָתַתִּ֣י לְזַרְעֲךָ֔ אֵ֥ת כׇּל־הָאֲרָצֹ֖ת הָאֵ֑ל וְהִתְבָּרְכ֣וּ בְזַרְעֲךָ֔ כֹּ֖ל גּוֹיֵ֥י הָאָֽרֶץ׃

καὶ πληθυνῶ τὸ σπέρμα σου ὡς τοὺς ἀστέρας τοῦ οὐρανοῦ καὶ δώσω τῷ σπέρματί σου πᾶσαν τὴν γῆν ταύτην καὶ ἐνευλογηθήσονται ἐν τῷ σπέρματί σου πάντα τὰ ἔθνη τῆς γῆς

Et multiplicabo semen tuum sicut stellas caeli : daboque posteris tuis universas regiones has : et benedicentur in semine tuo omnes gentes terrae,

ወኣበዝኆ ፡ ለዘርእከ ፡ ከመ ፡ ኮከበ ፡ ሰማይ ፡ ወእሁባ ፡ ለዘርእከ ፡ ኵላ ፡ ዛተ ፡ ምድረ ፡ ወይትባረክ ፡ በዘርእከ ፡ ኵሉ ፡ አሕዛበ ፡ ምድር ።

עֵ֕קֶב אֲשֶׁר־שָׁמַ֥ע אַבְרָהָ֖ם בְּקֹלִ֑י וַיִּשְׁמֹר֙ מִשְׁמַרְתִּ֔י מִצְוֺתַ֖י חֻקּוֹתַ֥י וְתוֹרֹתָֽי׃

ἀνθ’ ὧν ὑπήκουσεν Αβρααμ ὁ πατήρ σου τῆς ἐμῆς φωνῆς καὶ ἐφύλαξεν τὰ προστάγματά μου καὶ τὰς ἐντολάς μου καὶ τὰ δικαιώματά μου καὶ τὰ νόμιμά μου

eo quod obedierit Abraham voci meae, et custodierit praecepta et mandata mea, et caeremonias legesque servaverit.

እስመ ፡ ሰምዐ ፡ አብርሃም ፡ ቃለ ፡ ዚአየ ፡ ወዐቀበ ፡ ትእዛዝየ ፡ ወኵነኔየ ፡ ወሕግየ ።

וַיֵּ֥שֶׁב יִצְחָ֖ק בִּגְרָֽר׃

καὶ κατῴκησεν Ισαακ ἐν Γεραροις

Mansit itaque Isaac in Geraris.

ወነበረ ፡ ይስሐቅ ፡ ውስተ ፡ ጌራራ ።

וַֽיִּשְׁאֲל֞וּ אַנְשֵׁ֤י הַמָּקוֹם֙ לְאִשְׁתּ֔וֹ וַיֹּ֖אמֶר אֲחֹ֣תִי הִ֑וא כִּ֤י יָרֵא֙ לֵאמֹ֣ר אִשְׁתִּ֔י פֶּן־יַֽהַרְגֻ֜נִי אַנְשֵׁ֤י הַמָּקוֹם֙ עַל־רִבְקָ֔ה כִּֽי־טוֹבַ֥ת מַרְאֶ֖ה הִֽוא׃

ἐπηρώτησαν δὲ οἱ ἄνδρες τοῦ τόπου περὶ Ρεβεκκας τῆς γυναικὸς αὐτοῦ καὶ εἶπεν ἀδελφή μού ἐστιν ἐφοβήθη γὰρ εἰπεῖν ὅτι γυνή μού ἐστιν μήποτε ἀποκτείνωσιν αὐτὸν οἱ ἄνδρες τοῦ τόπου περὶ Ρεβεκκας ὅτι ὡραία τῇ ὄψει ἦν

Qui cum interrogaretur a viris loci illius super uxore sua, respondit : Soror mea est : timuerat enim confiteri quod sibi esset sociata conjugio, reputans ne forte interficerent eum propter illius pulchritudinem.

ወተስእልዎ ፡ [ሰብአ ፡ ብሔር ፡] ለይስሐቅ ፡ በእንተ ፡ ርብቃ ፡ ብእሲቱ ፡ ወይቤሎሙ ፡ እኅትየ ፡ ይእቲ ፡ እስመ ፡ ፈርሀ ፡ አይድዖቶሙ ፡ ከመ ፡ ብእሲቱ ፡ ይእቲ ፡ ከመ ፡ ኢይቅትልዎ ፡ ሰብአ ፡ ውእቱ ፡ ብሔር ፡ በእንተ ፡ ርብቃ ፡ ብእሲቱ ፡ እስመ ፡ ሠናይት ፡ ይእቲ ፡ ገጻ ።

וַיְהִ֗י כִּ֣י אָֽרְכוּ־ל֥וֹ שָׁם֙ הַיָּמִ֔ים וַיַּשְׁקֵ֗ף אֲבִימֶ֙לֶךְ֙ מֶ֣לֶךְ פְּלִשְׁתִּ֔ים בְּעַ֖ד הַֽחַלּ֑וֹן וַיַּ֗רְא וְהִנֵּ֤ה יִצְחָק֙ מְצַחֵ֔ק אֵ֖ת רִבְקָ֥ה אִשְׁתּֽוֹ׃

ἐγένετο δὲ πολυχρόνιος ἐκεῖ παρακύψας δὲ Αβιμελεχ ὁ βασιλεὺς Γεραρων διὰ τῆς θυρίδος εἶδεν τὸν Ισαακ παίζοντα μετὰ Ρεβεκκας τῆς γυναικὸς αὐτοῦ

Cumque pertransissent dies plurimi, et ibidem moraretur, prospiciens Abimelech rex Palaestinorum per fenestram, vidit eum jocantem cum Rebecca uxore sua.

ወነበረ ፡ ብዙኀ ፡ መዋዕለ ፡ ህየ ፡ ወሶበ ፡ ሐወጸ ፡ ንጉሥ ፡ እንተ ፡ መስኮት ፡ ርእዮ ፡ ለይስሐቅ ፡ እንዘ ፡ ይትዌነይ ፡ ምስለ ፡ ርብቃ ፡ ብእሲቱ ።

וַיִּקְרָ֨א אֲבִימֶ֜לֶךְ לְיִצְחָ֗ק וַיֹּ֙אמֶר֙ אַ֣ךְ הִנֵּ֤ה אִשְׁתְּךָ֙ הִ֔וא וְאֵ֥יךְ אָמַ֖רְתָּ אֲחֹ֣תִי הִ֑וא וַיֹּ֤אמֶר אֵלָיו֙ יִצְחָ֔ק כִּ֣י אָמַ֔רְתִּי פֶּן־אָמ֖וּת עָלֶֽיהָ׃

ἐκάλεσεν δὲ Αβιμελεχ τὸν Ισαακ καὶ εἶπεν αὐτῷ ἄρα γε γυνή σού ἐστιν τί ὅτι εἶπας ἀδελφή μού ἐστιν εἶπεν δὲ αὐτῷ Ισαακ εἶπα γάρ μήποτε ἀποθάνω δῑ αὐτήν

Et accersito eo, ait : Perspicuum est quod uxor tua sit : cur mentitus es eam sororem tuam esse ? Respondit : Timui ne morerer propter eam.

ወጸውዖ ፡ አቤሜሌክ ፡ ለይስሐቅ ፡ ወይቤሎ ፡ ዮጊ ፡ ብእሲትከ ፡ ይእቲ ፡ ወት[ቤ]ለኒ ፡ እኅትየ ፡ ይእቲ ፡ ወይቤ ፡ ይስሐቅ ፡ እስመ ፡ እቤ ፡ ዮጊ ፡ ይቀትሉኒ ፡ በእንቲአሃ ።

וַיֹּ֣אמֶר אֲבִימֶ֔לֶךְ מַה־זֹּ֖את עָשִׂ֣יתָ לָּ֑נוּ כִּ֠מְעַ֠ט שָׁכַ֞ב אַחַ֤ד הָעָם֙ אֶת־אִשְׁתֶּ֔ךָ וְהֵבֵאתָ֥ עָלֵ֖ינוּ אָשָֽׁם׃

εἶπεν δὲ αὐτῷ Αβιμελεχ τί τοῦτο ἐποίησας ἡμῖν μικροῦ ἐκοιμήθη τις τοῦ γένους μου μετὰ τῆς γυναικός σου καὶ ἐπήγαγες ἐφ’ ἡμᾶς ἄγνοιαν

Dixitque Abimelech : Quare imposuisti nobis ? potuit coire quispiam de populo cum uxore tua, et induxeras super nos grande peccatum. Praecepitque omni populo, dicens :

ወይቤሎ ፡ አቤሜሌክ ፡ ምንትኑ ፡ ዝንቱ ፡ ዘረሰይከነ ፡ ሕቀ ፡ ክመ ፡ ዘእምሰከበ ፡ ምስለ ፡ ብእሲትከ ፡ ዘእምአዝማድየ ፡ ብእሲ ፡ ወእምአምጻእከ ፡ ላዕሌየ ፡ ኀጢአተ ፡ በኢያእምሮ ።

וַיְצַ֣ו אֲבִימֶ֔לֶךְ אֶת־כׇּל־הָעָ֖ם לֵאמֹ֑ר הַנֹּגֵ֜עַ בָּאִ֥ישׁ הַזֶּ֛ה וּבְאִשְׁתּ֖וֹ מ֥וֹת יוּמָֽת׃

συνέταξεν δὲ Αβιμελεχ παντὶ τῷ λαῷ αὐτοῦ λέγων πᾶς ὁ ἁπτόμενος τοῦ ἀνθρώπου τούτου ἢ τῆς γυναικὸς αὐτοῦ θανάτου ἔνοχος ἔσται

Qui tetigerit hominis hujus uxorem, morte morietur.

ወአዘዘ ፡ ለኵሉ ፡ አሕዛቢሁ ፡ ወይቤሎሙ ፡ ኵሉ ፡ ዘሰሐጦ ፡ ለዝንቱ ፡ ብእሲ ፡ ሞት ፡ እኩይ ፡ ኵነኔሁ ።

וַיִּזְרַ֤ע יִצְחָק֙ בָּאָ֣רֶץ הַהִ֔וא וַיִּמְצָ֛א בַּשָּׁנָ֥ה הַהִ֖וא מֵאָ֣ה שְׁעָרִ֑ים וַֽיְבָרְכֵ֖הוּ יְהֹוָֽה׃

ἔσπειρεν δὲ Ισαακ ἐν τῇ γῇ ἐκείνῃ καὶ εὗρεν ἐν τῷ ἐνιαυτῷ ἐκείνῳ ἑκατοστεύουσαν κριθήν εὐλόγησεν δὲ αὐτὸν κύριος

Sevit autem Isaac in terra illa, et invenit in ipso anno centuplum : benedixitque ei Dominus.

ወዘርዐ ፡ ይስሐቅ ፡ ውስተ ፡ ይእቲ ፡ ምድር ፡ ወኮኖ ፡ ምእተ ፡ ምክዕቢተ ፡ ወባረኮ ፡ አምላክ ፡ እግዚአብሔር ።

וַיִּגְדַּ֖ל הָאִ֑ישׁ וַיֵּ֤לֶךְ הָלוֹךְ֙ וְגָדֵ֔ל עַ֥ד כִּֽי־גָדַ֖ל מְאֹֽד׃

καὶ ὑψώθη ὁ ἄνθρωπος καὶ προβαίνων μείζων ἐγίνετο ἕως οὗ μέγας ἐγένετο σφόδρα

Et locupletatus est homo, et ibat proficiens atque succrescens, donec magnus vehementer effectus est :

ወተለዐለ ፡ ውእቱ ፡ ብእሲ ፡ ወየዐቢ ፡ ወየዐቢ ፡ ጥቀ ።

וַֽיְהִי־ל֤וֹ מִקְנֵה־צֹאן֙ וּמִקְנֵ֣ה בָקָ֔ר וַעֲבֻדָּ֖ה רַבָּ֑ה וַיְקַנְא֥וּ אֹת֖וֹ פְּלִשְׁתִּֽים׃

ἐγένετο δὲ αὐτῷ κτήνη προβάτων καὶ κτήνη βοῶν καὶ γεώργια πολλά ἐζήλωσαν δὲ αὐτὸν οἱ Φυλιστιιμ

habuit quoque possessiones ovium et armentorum, et familiae plurimum. Ob hoc invidentes ei Palaestini,

ወአጥረየ ፡ አባግዐ ፡ ወአልህምተ ፡ ወገራውሀ ፡ ብዙኀ ፡ ወቀንኡ ፡ ላዕሌሁ ፡ ሰብአ ፡ ፍልስጥኤም ።

וְכׇל־הַבְּאֵרֹ֗ת אֲשֶׁ֤ר חָֽפְרוּ֙ עַבְדֵ֣י אָבִ֔יו בִּימֵ֖י אַבְרָהָ֣ם אָבִ֑יו סִתְּמ֣וּם פְּלִשְׁתִּ֔ים וַיְמַלְא֖וּם עָפָֽר׃

καὶ πάντα τὰ φρέατα ἃ ὤρυξαν οἱ παῖδες τοῦ πατρὸς αὐτοῦ ἐν τῷ χρόνῳ τοῦ πατρὸς αὐτοῦ ἐνέφραξαν αὐτὰ οἱ Φυλιστιιμ καὶ ἔπλησαν αὐτὰ γῆς

omnes puteos, quos foderant servi patris illius Abraham, illo tempore obstruxerunt, implentes humo :

ወኵሎ ፡ ዐዘቃተ ፡ ዘከረዩ ፡ ደቀ ፡ አብርሃም ፡ በመዋዕለ ፡ አቡሁ ፡ ደፈንዎ ፡ ሰብአ ፡ ፍልስጥኤም ፡ ወመልእዎ ፡ መሬተ ።

וַיֹּ֥אמֶר אֲבִימֶ֖לֶךְ אֶל־יִצְחָ֑ק לֵ֚ךְ מֵֽעִמָּ֔נוּ כִּֽי־עָצַ֥מְתָּ מִמֶּ֖נּוּ מְאֹֽד׃

εἶπεν δὲ Αβιμελεχ πρὸς Ισαακ ἄπελθε ἀφ’ ἡμῶν ὅτι δυνατώτερος ἡμῶν ἐγένου σφόδρα

in tantum, ut ipse Abimelech diceret ad Isaac : Recede a nobis, quoniam potentior nobis factus es valde.

ወይቤሎ ፡ አቤሜሌክ ፡ ለይስሐቅ ፡ ሑር ፡ እምኔነ ፡ እስመ ፡ ጸናዕከነ ፡ ጥቀ ።

וַיֵּ֥לֶךְ מִשָּׁ֖ם יִצְחָ֑ק וַיִּ֥חַן בְּנַֽחַל־גְּרָ֖ר וַיֵּ֥שֶׁב שָֽׁם׃

καὶ ἀπῆλθεν ἐκεῖθεν Ισαακ καὶ κατέλυσεν ἐν τῇ φάραγγι Γεραρων καὶ κατῴκησεν ἐκεῖ

Et ille discedens, ut veniret ad torrentem Gerarae, habitaretque ibi,

ወሖረ ፡ እምህየ ፡ ይስሐቅ ፡ ወኀደረ ፡ ውስተ ፡ ቈላተ ፡ ጌራራ ፡ ወነበረ ፡ ህየ ።

וַיָּ֨שׇׁב יִצְחָ֜ק וַיַּחְפֹּ֣ר׀ אֶת־בְּאֵרֹ֣ת הַמַּ֗יִם אֲשֶׁ֤ר חָֽפְרוּ֙ בִּימֵי֙ אַבְרָהָ֣ם אָבִ֔יו וַיְסַתְּמ֣וּם פְּלִשְׁתִּ֔ים אַחֲרֵ֖י מ֣וֹת אַבְרָהָ֑ם וַיִּקְרָ֤א לָהֶן֙ שֵׁמ֔וֹת כַּשֵּׁמֹ֕ת אֲשֶׁר־קָרָ֥א לָהֶ֖ן אָבִֽיו׃

καὶ πάλιν Ισαακ ὤρυξεν τὰ φρέατα τοῦ ὕδατος ἃ ὤρυξαν οἱ παῖδες Αβρααμ τοῦ πατρὸς αὐτοῦ καὶ ἐνέφραξαν αὐτὰ οἱ Φυλιστιιμ μετὰ τὸ ἀποθανεῖν Αβρααμ τὸν πατέρα αὐτοῦ καὶ ἐπωνόμασεν αὐτοῖς ὀνόματα κατὰ τὰ ὀνόματα ἃ ἐπωνόμασεν Αβρααμ ὁ πατὴρ αὐτοῦ

rursum fodit alios puteos, quos foderant servi patris sui Abraham, et quos, illo mortuo, olim obstruxerant Philisthiim : appellavitque eos eisdem nominibus quibus ante pater vocaverat.

ወካዕበ ፡ ከረዮን ፡ ይስሐቅ ፡ ለዐዘቃተ ፡ ማይ ፡ እለ ፡ ከረዩ ፡ አግብርተ ፡ አቡሁ ፡ አብርሃም ፡ ዘደፈኑ ፡ ሰብአ ፡ ፍልስጥኤም ፡ እምድኅረ ፡ ሞተ ፡ አብርሃም ፡ አቡሁ ፡ ወሰመዮን ፡ በአስማቲሆን ፡ ዘሰመዮን ፡ አብርሃም ።

וַיַּחְפְּר֥וּ עַבְדֵֽי־יִצְחָ֖ק בַּנָּ֑חַל וַיִּ֨מְצְאוּ־שָׁ֔ם בְּאֵ֖ר מַ֥יִם חַיִּֽים׃

καὶ ὤρυξαν οἱ παῖδες Ισαακ ἐν τῇ φάραγγι Γεραρων καὶ εὗρον ἐκεῖ φρέαρ ὕδατος ζῶντος

Foderuntque in torrente, et repererunt aquam vivam.

ወከረዩ ፡ አግብርተ ፡ ይስሐቅ ፡ ዐዘቃተ ፡ በቈላተ ፡ ጌራራ ፡ ወረከቡ ፡ ነቅዐ ፡ ማይ ፡ ጥዑም ።

וַיָּרִ֜יבוּ רֹעֵ֣י גְרָ֗ר עִם־רֹעֵ֥י יִצְחָ֛ק לֵאמֹ֖ר לָ֣נוּ הַמָּ֑יִם וַיִּקְרָ֤א שֵֽׁם־הַבְּאֵר֙ עֵ֔שֶׂק כִּ֥י הִֽתְעַשְּׂק֖וּ עִמּֽוֹ׃

καὶ ἐμαχέσαντο οἱ ποιμένες Γεραρων μετὰ τῶν ποιμένων Ισαακ φάσκοντες αὐτῶν εἶναι τὸ ὕδωρ καὶ ἐκάλεσεν τὸ ὄνομα τοῦ φρέατος Ἀδικία ἠδίκησαν γὰρ αὐτόν

Sed et ibi jurgium fuit pastorum Gerarae adversus pastores Isaac, dicentium : Nostra est aqua, quam ob rem nomen putei ex eo, quod acciderat, vocavit Calumniam.

ወተባአሱ ፡ ኖሎተ ፡ ይስሐቅ ፡ ወኖሎተ ፡ ጌራራ ፡ ወይቤሉ ፡ ዚአነ ፡ ማይ ፡ ወሰመያ ፡ ስማ ፡ ለይእቲ ፡ ዐዘቅት ፡ ዐዘቅተ ፡ ዐመፃ ፡ እስመ ፡ ዐመፅዎ ።

וַֽיַּחְפְּרוּ֙ בְּאֵ֣ר אַחֶ֔רֶת וַיָּרִ֖יבוּ גַּם־עָלֶ֑יהָ וַיִּקְרָ֥א שְׁמָ֖הּ שִׂטְנָֽה׃

ἀπάρας δὲ Ισαακ ἐκεῖθεν ὤρυξεν φρέαρ ἕτερον ἐκρίνοντο δὲ καὶ περὶ ἐκείνου καὶ ἐπωνόμασεν τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἐχθρία

Foderunt autem et alium : et pro illo quoque rixati sunt, appellavitque eum Inimicitias.

ወግዕዘ ፡ እምህየ ፡ ይስሐቅ ፡ ወከረየ ፡ ካልአ ፡ ዐዘቅተ ፡ በህየ ፡ ወተሳነንዎ ፡ በእንቲአሃ ፡ ወሰመያ ፡ ስማ ፡ ጽልእ ።

וַיַּעְתֵּ֣ק מִשָּׁ֗ם וַיַּחְפֹּר֙ בְּאֵ֣ר אַחֶ֔רֶת וְלֹ֥א רָב֖וּ עָלֶ֑יהָ וַיִּקְרָ֤א שְׁמָהּ֙ רְחֹב֔וֹת וַיֹּ֗אמֶר כִּֽי־עַתָּ֞ה הִרְחִ֧יב יְהֹוָ֛ה לָ֖נוּ וּפָרִ֥ינוּ בָאָֽרֶץ׃

ἀπάρας δὲ ἐκεῖθεν ὤρυξεν φρέαρ ἕτερον καὶ οὐκ ἐμαχέσαντο περὶ αὐτοῦ καὶ ἐπωνόμασεν τὸ ὄνομα αὐτοῦ Εὐρυχωρία λέγων διότι νῦν ἐπλάτυνεν κύριος ἡμῖν καὶ ηὔξησεν ἡμᾶς ἐπὶ τῆς γῆς

Profectus inde fodit alium puteum, pro quo non contenderunt : itaque vocavit nomen ejus Latitudo, dicens : Nunc dilatavit nos Dominus, et fecit crescere super terram.

ወግዕዘ ፡ እምህየ ፡ ወከረየ ፡ ዐዘቅተ ፡ ወኢተባአስዎ ፡ በእንቲአሃ ፡ ወሰመየ ፡ ስሞ ፡ መርሕብ ፡ እንዘ ፡ ይብል ፡ እስመ ፡ አርሐበ ፡ ለነ ፡ እግዚአብሔር ፡ ይእዜ ፡ ወአብዝኀነ ፡ ውስተ ፡ ምድርነ ።

וַיַּ֥עַל מִשָּׁ֖ם בְּאֵ֥ר שָֽׁבַע׃

ἀνέβη δὲ ἐκεῖθεν ἐπὶ τὸ φρέαρ τοῦ ὅρκου

Ascendit autem ex illo loco in Bersabee,

ወግዕዘ ፡ እምህየ ፡ ኀበ ፡ ዐዘቅተ ፡ መሐላ ።

וַיֵּרָ֨א אֵלָ֤יו יְהֹוָה֙ בַּלַּ֣יְלָה הַה֔וּא וַיֹּ֕אמֶר אָנֹכִ֕י אֱלֹהֵ֖י אַבְרָהָ֣ם אָבִ֑יךָ אַל־תִּירָא֙ כִּֽי־אִתְּךָ֣ אָנֹ֔כִי וּבֵֽרַכְתִּ֙יךָ֙ וְהִרְבֵּיתִ֣י אֶֽת־זַרְעֲךָ֔ בַּעֲב֖וּר אַבְרָהָ֥ם עַבְדִּֽי׃

καὶ ὤφθη αὐτῷ κύριος ἐν τῇ νυκτὶ ἐκείνῃ καὶ εἶπεν ἐγώ εἰμι ὁ θεὸς Αβρααμ τοῦ πατρός σου μὴ φοβοῦ μετὰ σοῦ γάρ εἰμι καὶ ηὐλόγηκά σε καὶ πληθυνῶ τὸ σπέρμα σου διὰ Αβρααμ τὸν πατέρα σου

ubi apparuit ei Dominus in ipsa nocte, dicens : Ego sum Deus Abraham patris tui : noli timere, quia ego tecum sum : benedicam tibi, et multiplicabo semen tuum propter servum meum Abraham.

ወአስተርአዮ ፡ አምላክ ፡ እግዚአብሔር ፡ በይእቲ ፡ ሌሊት ፡ ወይቤሎ ፡ ነየ ፡ አነ ፡ ውእቱ ፡ አምላኩ ፡ ለ[አብርሃም ፡] አቡከ ፡ ኢትፍራህ ፡ ሀለውኩ ፡ ምስሌከ ፡ ወእባርከከ ፡ ወኣበዝኆ ፡ ለዘርእከ ፡ በእንተ ፡ አብርሃም ፡ አቡከ ።

וַיִּ֧בֶן שָׁ֣ם מִזְבֵּ֗חַ וַיִּקְרָא֙ בְּשֵׁ֣ם יְהֹוָ֔ה וַיֶּט־שָׁ֖ם אׇהֳל֑וֹ וַיִּכְרוּ־שָׁ֥ם עַבְדֵי־יִצְחָ֖ק בְּאֵֽר׃

καὶ ᾠκοδόμησεν ἐκεῖ θυσιαστήριον καὶ ἐπεκαλέσατο τὸ ὄνομα κυρίου καὶ ἔπηξεν ἐκεῖ τὴν σκηνὴν αὐτοῦ ὤρυξαν δὲ ἐκεῖ οἱ παῖδες Ισαακ φρέαρ

Itaque aedificavit ibi altare : et invocato nomine Domini, extendit tabernaculum, praecepitque servis suis ut foderent puteum.

ወነደቀ ፡ በህየ ፡ መሥዋዕተ ፡ ለእግዚአብሔር ፡ አምላኩ ፡ ወጸውዐ ፡ ስመ ፡ እግዚአብሔር ፡ አምላኩ ፡ ወተከለ ፡ ህየ ፡ ዐጸደ ፡ ወከረዩ ፡ በህየ ፡ ደቀ ፡ ይስሐቅ ፡ ዐዘቅተ ።

וַאֲבִימֶ֕לֶךְ הָלַ֥ךְ אֵלָ֖יו מִגְּרָ֑ר וַאֲחֻזַּת֙ מֵֽרֵעֵ֔הוּ וּפִיכֹ֖ל שַׂר־צְבָאֽוֹ׃

καὶ Αβιμελεχ ἐπορεύθη πρὸς αὐτὸν ἀπὸ Γεραρων καὶ Οχοζαθ ὁ νυμφαγωγὸς αὐτοῦ καὶ Φικολ ὁ ἀρχιστράτηγος τῆς δυνάμεως αὐτοῦ

Ad quem locum cum venissent de Geraris Abimelech, et Ochozath amicus illius, et Phicol dux militum,

ወሖረ ፡ ኀቤሁ ፡ አቤሜሌክ ፡ እምነ ፡ ጌራራ ፡ ወአኮዘት ፡ መጋቤ ፡ መራዕይሁ ፡ ወፋኮል ፡ መልአከ ፡ ሰርዌሁ ።

וַיֹּ֤אמֶר אֲלֵהֶם֙ יִצְחָ֔ק מַדּ֖וּעַ בָּאתֶ֣ם אֵלָ֑י וְאַתֶּם֙ שְׂנֵאתֶ֣ם אֹתִ֔י וַתְּשַׁלְּח֖וּנִי מֵאִתְּכֶֽם׃

καὶ εἶπεν αὐτοῖς Ισαακ ἵνα τί ἤλθατε πρός με ὑμεῖς δὲ ἐμισήσατέ με καὶ ἀπεστείλατέ με ἀφ’ ὑμῶν

locutus est eis Isaac : Quid venistis ad me, hominem quem odistis, et expulistis a vobis ?

ወይቤ ፡ ይስሐቅ ፡ ምንተ ፡ መጻእክሙ ፡ ኀቤየ ፡ እምድኅረ ፡ ጸላእክሙኒ ፡ ወሰደድክሙኒ ፡ እምኀቤክሙ ።

וַיֹּאמְר֗וּ רָא֣וֹ רָאִ֘ינוּ֮ כִּֽי־הָיָ֣ה יְהֹוָ֣ה׀עִמָּךְ֒ וַנֹּ֗אמֶר תְּהִ֨י נָ֥א אָלָ֛ה בֵּינוֹתֵ֖ינוּ בֵּינֵ֣ינוּ וּבֵינֶ֑ךָ וְנִכְרְתָ֥ה בְרִ֖ית עִמָּֽךְ׃

καὶ εἶπαν ἰδόντες ἑωράκαμεν ὅτι ἦν κύριος μετὰ σοῦ καὶ εἴπαμεν γενέσθω ἀρὰ ἀνὰ μέσον ἡμῶν καὶ ἀνὰ μέσον σοῦ καὶ διαθησόμεθα μετὰ σοῦ διαθήκην

Qui responderunt : Vidimus tecum esse Dominum, et idcirco nos diximus : Sit juramentum inter nos, et ineamus foedus,

ወይቤሎ ፡ ሶበ ፡ ርኢነ ፡ ከመ ፡ ሀሎ ፡ እግዚአብሔር ፡ አምላክ ፡ ምስሌከ ፡ ወንቤ ፡ ከመ ፡ ይኩን ፡ ማእከሌከ ፡ ወማእከሌነ ፡ መሐላ ፡ ወንትማሐል ፤

אִם־תַּעֲשֵׂ֨ה עִמָּ֜נוּ רָעָ֗ה כַּאֲשֶׁר֙ לֹ֣א נְגַֽעֲנ֔וּךָ וְכַאֲשֶׁ֨ר עָשִׂ֤ינוּ עִמְּךָ֙ רַק־ט֔וֹב וַנְּשַׁלֵּֽחֲךָ֖ בְּשָׁל֑וֹם אַתָּ֥ה עַתָּ֖ה בְּר֥וּךְ יְהֹוָֽה׃

μὴ ποιήσειν μεθ’ ἡμῶν κακόν καθότι ἡμεῖς σε οὐκ ἐβδελυξάμεθα καὶ ὃν τρόπον ἐχρησάμεθά σοι καλῶς καὶ ἐξαπεστείλαμέν σε μετ’ εἰρήνης καὶ νῦν σὺ εὐλογητὸς ὑπὸ κυρίου

ut non facias nobis quidquam mali, sicut et nos nihil tuorum attigimus, nec fecimus quod te laederet : sed cum pace dimisimus auctum benedictione Domini.

ከመ ፡ ኢትግበር ፡ እኩየ ፡ ላዕሌነ ፡ እስመ ፡ አኮ ፡ ንሕነ ፡ ዘአስቆረርናከ ፡ አላ ፡ አንበርናከ ፡ ሠናየ ፡ ወፈነውናከ ፡ በሠናይ ፡ ወይእዜኒ ፡ ቡሩክ ፡ አንተ ፡ ለእግዚአብሔር ፡ አምላክ ።

וַיַּ֤עַשׂ לָהֶם֙ מִשְׁתֶּ֔ה וַיֹּאכְל֖וּ וַיִּשְׁתּֽוּ׃

καὶ ἐποίησεν αὐτοῖς δοχήν καὶ ἔφαγον καὶ ἔπιον

Fecit ergo eis convivium, et post cibum et potum

ወገብረ ፡ ሎሙ ፡ መሐላ ፡ ወበልዑ ፡ ወሰትዩ ።

וַיַּשְׁכִּ֣ימוּ בַבֹּ֔קֶר וַיִּשָּׁבְע֖וּ אִ֣ישׁ לְאָחִ֑יו וַיְשַׁלְּחֵ֣ם יִצְחָ֔ק וַיֵּלְכ֥וּ מֵאִתּ֖וֹ בְּשָׁלֽוֹם׃

καὶ ἀναστάντες τὸ πρωὶ ὤμοσαν ἄνθρωπος τῷ πλησίον αὐτοῦ καὶ ἐξαπέστειλεν αὐτοὺς Ισαακ καὶ ἀπῴχοντο ἀπ’ αὐτοῦ μετὰ σωτηρίας

surgentes mane, juraverunt sibi mutuo : dimisitque eos Isaac pacifice in locum suum.

ወተንሥኡ ፡ በጽባሕ ፡ ወተማሐሉ ፡ በበይናቲሆሙ ፡ ወፈነዎሙ ፡ ይስሐቅ ፡ ወሖሩ ፡ በዳኅን ።

וַיְהִ֣י׀ בַּיּ֣וֹם הַה֗וּא וַיָּבֹ֙אוּ֙ עַבְדֵ֣י יִצְחָ֔ק וַיַּגִּ֣דוּ ל֔וֹ עַל־אֹד֥וֹת הַבְּאֵ֖ר אֲשֶׁ֣ר חָפָ֑רוּ וַיֹּ֥אמְרוּ ל֖וֹ מָצָ֥אנוּ מָֽיִם׃

ἐγένετο δὲ ἐν τῇ ἡμέρᾳ ἐκείνῃ καὶ παραγενόμενοι οἱ παῖδες Ισαακ ἀπήγγειλαν αὐτῷ περὶ τοῦ φρέατος οὗ ὤρυξαν καὶ εἶπαν οὐχ εὕρομεν ὕδωρ

Ecce autem venerunt in ipso die servi Isaac annuntiantes ei de puteo, quem foderant, atque dicentes : Invenimus aquam.

ወኮነ ፡ በይእቲ ፡ ዕለት ፡ በጽሑ ፡ አግብርቲሁ ፡ ለይስሐቅ ፡ [ወነገርዎ ፡] በእንተ ፡ ዐዘቅት ፡ ዘከረዩ ፡ ወኢረከቡ ፡ ማየ ፡ በውስቴታ ።

וַיִּקְרָ֥א אֹתָ֖הּ שִׁבְעָ֑ה עַל־כֵּ֤ן שֵׁם־הָעִיר֙ בְּאֵ֣ר שֶׁ֔בַע עַ֖ד הַיּ֥וֹם הַזֶּֽה׃ {ס}

καὶ ἐκάλεσεν αὐτὸ Ὅρκος διὰ τοῦτο ὄνομα τῇ πόλει Φρέαρ ὅρκου ἕως τῆς σήμερον ἡμέρας

Unde appellavit eum Abundantiam : et nomen urbi impositum est Bersabee, usque in praesentem diem.

ወሰመያ ፡ መሐላ ፡ ወበእንተ ፡ ዝንቱ ፡ ሰመያ ፡ ለይእቲ ፡ ሀገር ፡ መሐላ ፡ እስከ ፡ ዮም ።

וַיְהִ֤י עֵשָׂו֙ בֶּן־אַרְבָּעִ֣ים שָׁנָ֔ה וַיִּקַּ֤ח אִשָּׁה֙ אֶת־יְהוּדִ֔ית בַּת־בְּאֵרִ֖י הַֽחִתִּ֑י וְאֶת־בָּ֣שְׂמַ֔ת בַּת־אֵילֹ֖ן הַֽחִתִּֽי׃

ἦν δὲ Ησαυ ἐτῶν τεσσαράκοντα καὶ ἔλαβεν γυναῖκα Ιουδιν τὴν θυγατέρα Βεηρ τοῦ Χετταίου καὶ τὴν Βασεμμαθ θυγατέρα Αιλων τοῦ Ευαίου

Esau vero quadragenarius duxit uxores, Judith filiam Beeri Hethaei, et Basemath filiam Elon ejusdem loci :

ወኮኖ ፡ ሊዔሳው ፡ አርብዓ ፡ ዓመቱ ፡ ወነሥአ ፡ ብእሲተ ፡ እንተ ፡ ስማ ፡ ይድን ፡ ወለተ ፡ ብዔል ፡ ኬጥያዊ ፡ [ወቤሴሞት ፡ ወለተ ፡ ኤሎን ፡ ኬጥያዊ ።]

וַתִּהְיֶ֖יןָ מֹ֣רַת ר֑וּחַ לְיִצְחָ֖ק וּלְרִבְקָֽה׃ {ס}

καὶ ἦσαν ἐρίζουσαι τῷ Ισαακ καὶ τῇ Ρεβεκκα

quae ambae offenderant animum Isaac et Rebeccae.

ወይትቃኀዋሆሙ ፡ ለይስሐቅ ፡ ወለርብቃ ።