| 8:1 | מִ֚י כְּהֶ֣חָכָ֔ם וּמִ֥י יוֹדֵ֖עַ פֵּ֣שֶׁר דָּבָ֑ר חׇכְמַ֤ת אָדָם֙ תָּאִ֣יר פָּנָ֔יו וְעֹ֥ז פָּנָ֖יו יְשֻׁנֶּֽא׃ | τίς οἶδεν σοφούς καὶ τίς οἶδεν λύσιν ῥήματος σοφία ἀνθρώπου φωτιεῖ πρόσωπον αὐτοῦ καὶ ἀναιδὴς προσώπῳ αὐτοῦ μισηθήσεται | Sapientia hominis lucet in vultu ejus, et potentissimus faciem illius commutabit. | መኑ፡ የአምኖሙ፡ ለጠቢባን፡ ወመኑ፡ የአምር፡ ፈክሮ፡ ቃሎሙ፡ ጥበቡ፡ ለብእሲ፡ ያበርህ፡ ገጾ፡ ወዘአልቦ፡ ኀፍረት፡ ውስተ፡ ገጹ፡ ይጸላእ። | 誰如智慧人呢？ 誰知道事情的解釋呢？ 人的智慧使他的臉發光， 並使他臉上的暴氣改變。 |
|---|
| 8:2 | אֲנִי֙ פִּי־מֶ֣לֶךְ שְׁמֹ֔ר וְעַ֕ל דִּבְרַ֖ת שְׁבוּעַ֥ת אֱלֹהִֽים׃ | στόμα βασιλέως φύλαξον καὶ περὶ λόγου ὅρκου θεοῦ μὴ σπουδάσῃς | Ego os regis observo, et praecepta juramenti Dei. | ወልድየ፡ አፈ፡ ንጉሥ፡ ዕቀብ፡ ወለቃለ፡ መሐላ፡ ኢትጐጒዕ። | 我勸你遵守王的命令；既指上帝起誓，理當如此。 |
|---|
| 8:3 | אַל־תִּבָּהֵ֤ל מִפָּנָיו֙ תֵּלֵ֔ךְ אַֽל־תַּעֲמֹ֖ד בְּדָבָ֣ר רָ֑ע כִּ֛י כׇּל־אֲשֶׁ֥ר יַחְפֹּ֖ץ יַעֲשֶֽׂה׃ | ἀπὸ προσώπου αὐτοῦ πορεύσῃ μὴ στῇς ἐν λόγῳ πονηρῷ ὅτι πᾶν ὃ ἐὰν θελήσῃ ποιήσει | Ne festines recedere a facie ejus, neque permaneas in opere malo : quia omne quod voluerit faciet. | እምቅድመ፡ ገጹ፡ ኅልፍ፡ ወኢትቁም፡ በነገር፡ እኩይ፡ እስመ፡ ኵሎ፡ ዘፈቀደ፡ ይገብር። | 不要急躁離開王的面前，不要固執行惡，因為他凡事都隨自己的心意而行。 |
|---|
| 8:4 | בַּאֲשֶׁ֥ר דְּבַר־מֶ֖לֶךְ שִׁלְט֑וֹן וּמִ֥י יֹֽאמַר־ל֖וֹ מַֽה־תַּעֲשֶֽׂה׃ | καθὼς λαλεῖ βασιλεὺς ἐξουσιάζων καὶ τίς ἐρεῖ αὐτῷ τί ποιήσεις | Et sermo illius potestate plenus est, nec dicere ei quisquam potest : Quare ita facis ? | ወከመ፡ ንጉሥ፡ ሥሉጠ፡ ይትናገር፡ ወመኑ፡ ይብሎ፡ ምንተ፡ ገበርከ። | 王的話本有權力，誰敢問他說「你做甚麼」呢？ |
|---|
| 8:5 | שׁוֹמֵ֣ר מִצְוָ֔ה לֹ֥א יֵדַ֖ע דָּבָ֣ר רָ֑ע וְעֵ֣ת וּמִשְׁפָּ֔ט יֵדַ֖ע לֵ֥ב חָכָֽם׃ | ὁ φυλάσσων ἐντολὴν οὐ γνώσεται ῥῆμα πονηρόν καὶ καιρὸν κρίσεως γινώσκει καρδία σοφοῦ | Qui custodit praeceptum non experietur quidquam mali. Tempus et responsionem cor sapientis intelligit. | ዘየዓቅብ፡ ትእዛዞ፡ ኢየአምር፡ ቃለ፡ እኩየ፡ ወጊዜሁ፡ ለፍትሕ፡ የአምር፡ ልበ፡ ጠቢብ። | 凡遵守命令的，必不經歷禍患；智慧人的心能辨明時候和定理 。 |
|---|
| 8:6 | כִּ֣י לְכׇל־חֵ֔פֶץ יֵ֖שׁ עֵ֣ת וּמִשְׁפָּ֑ט כִּֽי־רָעַ֥ת הָאָדָ֖ם רַבָּ֥ה עָלָֽיו׃ | ὅτι παντὶ πράγματι ἔστιν καιρὸς καὶ κρίσις ὅτι γνῶσις τοῦ ἀνθρώπου πολλὴ ἐπ’ αὐτόν | Omni negotio tempus est, et opportunitas : et multa hominis afflictio, | እስመ፡ ለኵሉ፡ ግብር፡ ቦ፡ ጊዜ፡ ወፍትሕ፡ እስመ፡ አእምሮቱ፡ ለብእሲ፡ ጽኑዕ፡ ላዕሌሁ። | 各樣事務成就都有時候和定理，因為人的苦難重壓在他身上。 |
|---|
| 8:7 | כִּֽי־אֵינֶ֥נּוּ יֹדֵ֖עַ מַה־שֶּׁיִּֽהְיֶ֑ה כִּ֚י כַּאֲשֶׁ֣ר יִֽהְיֶ֔ה מִ֖י יַגִּ֥יד לֽוֹ׃ | ὅτι οὐκ ἔστιν γινώσκων τί τὸ ἐσόμενον ὅτι καθὼς ἔσται τίς ἀναγγελεῖ αὐτῷ | quia ignorat praeterita, et futura nullo scire potest nuntio. | እስመ፡ አልቦ፡ ዘየአምር፡ ምንተ፡ ዘኮነ፡ ወዘይከውንሂ፡ መኑ፡ ይነግር። | 他不知道將來的事，因為將來如何，誰能告訴他呢？ |
|---|
| 8:8 | אֵ֣ין אָדָ֞ם שַׁלִּ֤יט בָּר֙וּחַ֙ לִכְל֣וֹא אֶת־הָר֔וּחַ וְאֵ֤ין שִׁלְטוֹן֙ בְּי֣וֹם הַמָּ֔וֶת וְאֵ֥ין מִשְׁלַ֖חַת בַּמִּלְחָמָ֑ה וְלֹֽא־יְמַלֵּ֥ט רֶ֖שַׁע אֶת־בְּעָלָֽיו׃ | οὐκ ἔστιν ἄνθρωπος ἐξουσιάζων ἐν πνεύματι τοῦ κωλῦσαι σὺν τὸ πνεῦμα καὶ οὐκ ἔστιν ἐξουσία ἐν ἡμέρᾳ τοῦ θανάτου καὶ οὐκ ἔστιν ἀποστολὴ ἐν τῷ πολέμῳ καὶ οὐ διασώσει ἀσέβεια τὸν παρ’ αὐτῆς | Non est in hominis potestate prohibere spiritum, nec habet potestatem in die mortis : nec sinitur quiescere ingruente bello, neque salvabit impietas impium. | ወአልቦ፡ ብእሲ፡ ዘይሤለጥ፡ በመንፈሱ፡ ለከሊአ፡ መንፈስ፡ ኅቡረ፡ ወአልቦ፡ ዘይሤለጥ፡ በዕለተ፡ ሞት፡ ወአልቦ፡ መልእክት፡ በዕለተ፡ ቀትል፡ ወኢታድኅን፡ ረሲዓነ፡ ዘኀቤሃ። | 無人有權力掌管生命，將生命留住；也無人有權力掌管死期；這場爭戰，無人能免；邪惡也不能救那好行邪惡的人。 |
|---|
| 8:9 | אֶת־כׇּל־זֶ֤ה רָאִ֙יתִי֙ וְנָת֣וֹן אֶת־לִבִּ֔י לְכׇֽל־מַעֲשֶׂ֔ה אֲשֶׁ֥ר נַעֲשָׂ֖ה תַּ֣חַת הַשָּׁ֑מֶשׁ עֵ֗ת אֲשֶׁ֨ר שָׁלַ֧ט הָאָדָ֛ם בְּאָדָ֖ם לְרַ֥ע לֽוֹ׃ | καὶ σὺν πᾶν τοῦτο εἶδον καὶ ἔδωκα τὴν καρδίαν μου εἰς πᾶν ποίημα ὃ πεποίηται ὑπὸ τὸν ἥλιον τὰ ὅσα ἐξουσιάσατο ὁ ἄνθρωπος ἐν ἀνθρώπῳ τοῦ κακῶσαι αὐτόν | Omnia haec consideravi, et dedi cor meum in cunctis operibus quae fiunt sub sole. Interdum dominatur homo homini in malum suum. | ኵሎ፡ ኅቡረ፡ ርኢኩ፡ ወወሀብኩ፡ ልብየ፡ ውስተ፡ ኵሉ፡ ዘፍጥረት፡ ዘተፈጥረ፡ መትሕተ፡ ፀሐይ፡ ዘመጠነ፡ ተሠልጠ፡ ሰብእ፡ ለአእክዮተ፡ ሰብእ። | 這一切我都見過，也專心查考日光之下所做的一切事。有時這人管轄那人，令人受害。 |
|---|
| 8:10 | וּבְכֵ֡ן רָאִ֩יתִי֩ רְשָׁעִ֨ים קְבֻרִ֜ים וָבָ֗אוּ וּמִמְּק֤וֹם קָדוֹשׁ֙ יְהַלֵּ֔כוּ וְיִֽשְׁתַּכְּח֥וּ בָעִ֖יר אֲשֶׁ֣ר כֵּן־עָשׂ֑וּ גַּם־זֶ֖ה הָֽבֶל׃ | καὶ τότε εἶδον ἀσεβεῖς εἰς τάφους εἰσαχθέντας καὶ ἐκ τόπου ἁγίου ἐπορεύθησαν καὶ ἐπῃνέθησαν ἐν τῇ πόλει ὅτι οὕτως ἐποίησαν καί γε τοῦτο ματαιότης | Vidi impios sepultos, qui etiam cum adhuc viverent in loco sancto erant, et laudabantur in civitate quasi justorum operum. Sed et hoc vanitas est. | አሜሃ፡ ርኢኩ፡ ረሲዓነ፡ ውስተ፡ መቃብር፡ ቅዱስ፡ እንዘ፡ ይበውኡ፡ ወዘእምቅዱሳን፡ ሖሩ፡ ወተወደሱ፡ በውስተ፡ ሀገር፡ እስመ፡ ከመዝ፡ ገብሩ፡ ዝኒ፡ ከንቱ። | 我見惡人埋葬，歸入墳墓；又見行正直事的離開聖地，在城中被人忘記。這也是虛空。 |
|---|
| 8:11 | אֲשֶׁר֙ אֵין־נַעֲשָׂ֣ה פִתְגָ֔ם מַעֲשֵׂ֥ה הָרָעָ֖ה מְהֵרָ֑ה עַל־כֵּ֡ן מָלֵ֞א לֵ֧ב בְּֽנֵי־הָאָדָ֛ם בָּהֶ֖ם לַעֲשׂ֥וֹת רָֽע׃ | ὅτι οὐκ ἔστιν γινομένη ἀντίρρησις ἀπὸ τῶν ποιούντων τὸ πονηρὸν ταχύ διὰ τοῦτο ἐπληροφορήθη καρδία υἱῶν τοῦ ἀνθρώπου ἐν αὐτοῖς τοῦ ποιῆσαι τὸ πονηρόν | Etenim quia non profertur cito contra malos sententia, absque timore ullo filii hominum perpetrant mala. | እስመ፡ አልቦ፡ ዘይከውን፡ ቅስት፡ እምእለ፡ ገብሩ፡ እኩየ፡ በፍጡን፡ በእንተ፡ ዝንቱ፡ አዕረፈ፡ ልበ፡ ውሉደ፡ ሰብእ፡ ቦሙ፡ ለገቢረ፡ እከይ፡ ዘአበሰ፡ ወገብረ፡ ኃጢአተ፡ እምትካት፡ ወእምቅድሜሁ። | 因為斷定罪名不立刻施刑，所以世人滿心作惡。 |
|---|
| 8:12 | אֲשֶׁ֣ר חֹטֶ֗א עֹשֶׂ֥ה רָ֛ע מְאַ֖ת וּמַאֲרִ֣יךְ ל֑וֹ כִּ֚י גַּם־יוֹדֵ֣עַ אָ֔נִי אֲשֶׁ֤ר יִהְיֶה־טּוֹב֙ לְיִרְאֵ֣י הָאֱלֹהִ֔ים אֲשֶׁ֥ר יִֽירְא֖וּ מִלְּפָנָֽיו׃ | ὃς ἥμαρτεν ἐποίησεν τὸ πονηρὸν ἀπὸ τότε καὶ ἀπὸ μακρότητος αὐτῷ ὅτι καί γε γινώσκω ἐγὼ ὅτι ἔσται ἀγαθὸν τοῖς φοβουμένοις τὸν θεόν ὅπως φοβῶνται ἀπὸ προσώπου αὐτοῦ | Attamen peccator ex eo quod centies facit malum, et per patientiam sustentatur ; ego cognovi quod erit bonum timentibus Deum, qui verentur faciem ejus. | እስመ፡ አአምር፡ አነ፡ ከመ፡ ቦ፡ ሠናይት፡ ለእለ፡ ይፈርህዎ፡ ለእግዚአብሔር፡ ከመ፡ ይፍርሁ፡ እምቅድመ፡ ገጹ። | 罪人雖然作惡百次，倒享長久的年日；然而我準知道，敬畏上帝的，就是在他面前敬畏的人，終久必得福樂。 |
|---|
| 8:13 | וְטוֹב֙ לֹֽא־יִהְיֶ֣ה לָֽרָשָׁ֔ע וְלֹֽא־יַאֲרִ֥יךְ יָמִ֖ים כַּצֵּ֑ל אֲשֶׁ֛ר אֵינֶ֥נּוּ יָרֵ֖א מִלִּפְנֵ֥י אֱלֹהִֽים׃ | καὶ ἀγαθὸν οὐκ ἔσται τῷ ἀσεβεῖ καὶ οὐ μακρυνεῖ ἡμέρας ἐν σκιᾷ ὃς οὐκ ἔστιν φοβούμενος ἀπὸ προσώπου τοῦ θεοῦ | Non sit bonum impio, nec prolongentur dies ejus, sed quasi umbra transeant qui non timent faciem Domini. | ወአልቦ፡ ሠናይት፡ ለረሲዕ፡ ወኢነውኅ፡ መዋዕለ፡ ጽላሎቱ፡ ዘኢይፈርህ፡ እምቅድመ፡ ገጹ፡ ለእግዚአብሔር። | 惡人卻不得福樂，也不得長久的年日；這年日好像影兒，因他不敬畏上帝。 |
|---|
| 8:14 | יֶשׁ־הֶ֘בֶל֮ אֲשֶׁ֣ר נַעֲשָׂ֣ה עַל־הָאָ֒רֶץ֒ אֲשֶׁ֣ר׀ יֵ֣שׁ צַדִּיקִ֗ים אֲשֶׁ֨ר מַגִּ֤יעַ אֲלֵהֶם֙ כְּמַעֲשֵׂ֣ה הָרְשָׁעִ֔ים וְיֵ֣שׁ רְשָׁעִ֔ים שֶׁמַּגִּ֥יעַ אֲלֵהֶ֖ם כְּמַעֲשֵׂ֣ה הַצַּדִּיקִ֑ים אָמַ֕רְתִּי שֶׁגַּם־זֶ֖ה הָֽבֶל׃ | ἔστιν ματαιότης ἣ πεποίηται ἐπὶ τῆς γῆς ὅτι εἰσὶ δίκαιοι ὅτι φθάνει πρὸς αὐτοὺς ὡς ποίημα τῶν ἀσεβῶν καὶ εἰσὶν ἀσεβεῖς ὅτι φθάνει πρὸς αὐτοὺς ὡς ποίημα τῶν δικαίων εἶπα ὅτι καί γε τοῦτο ματαιότης | Est et alia vanitas quae fit super terram : sunt justi quibus mala proveniunt quasi opera egerint impiorum : et sunt impii qui ita securi sunt quasi justorum facta habeant. Sed et hoc vanissimum judico. | ወቦ፡ ከንቱ፡ ዘተገብረ፡ መትሕተ፡ ፀሐይ፡ ውስተ፡ ምድር፡ እስመቦ፡ ጻድቃን፡ ዘይበጽሕ፡ ላዕሌሆሙ፡ ግብረ፡ ረሲዓን፡ ወቦ፡ ረሲዓን፡ ዘይበጽሕ፡ ላዕሌሆሙ፡ ግብረ፡ ጻድቃን፡ ወእቤ፡ ዝኒ፡ ከንቱ። | 世上有一件虛空的事，就是義人所遭遇的，反照惡人所行的；又有惡人所遭遇的，反照義人所行的。我說，這也是虛空。 |
|---|
| 8:15 | וְשִׁבַּ֤חְתִּֽי אֲנִי֙ אֶת־הַשִּׂמְחָ֔ה אֲשֶׁ֨ר אֵֽין־ט֤וֹב לָֽאָדָם֙ תַּ֣חַת הַשֶּׁ֔מֶשׁ כִּ֛י אִם־לֶאֱכֹ֥ל וְלִשְׁתּ֖וֹת וְלִשְׂמ֑וֹחַ וְה֞וּא יִלְוֶ֣נּוּ בַעֲמָל֗וֹ יְמֵ֥י חַיָּ֛יו אֲשֶׁר־נָֽתַן־ל֥וֹ הָאֱלֹהִ֖ים תַּ֥חַת הַשָּֽׁמֶשׁ׃ | καὶ ἐπῄνεσα ἐγὼ σὺν τὴν εὐφροσύνην ὅτι οὐκ ἔστιν ἀγαθὸν τῷ ἀνθρώπῳ ὑπὸ τὸν ἥλιον ὅτι εἰ μὴ τοῦ φαγεῖν καὶ τοῦ πιεῖν καὶ τοῦ εὐφρανθῆναι καὶ αὐτὸ συμπροσέσται αὐτῷ ἐν μόχθῳ αὐτοῦ ἡμέρας ζωῆς αὐτοῦ ὅσας ἔδωκεν αὐτῷ ὁ θεὸς ὑπὸ τὸν ἥλιον | Laudavi igitur laetitiam ; quod non esset homini bonum sub sole, nisi quod comederet, et biberet, atque gauderet, et hoc solum secum auferret de labore suo, in diebus vitae suae quos dedit ei Deus sub sole. | ወወደስክዋ፡ አነ፡ ለኵላ፡ ፍግዕ፡ እስመ፡ አልቦ፡ ሠናይ፡ ለሰብእ፡ እምታኅተ፡ ፀሐይ፡ ዘእንበለ፡ ዘበልዐ፡ ወሰትየ፡ ወተፈሥሐ፡ ወውእቱሰ፡ ዘሎቱ፡ እምፃማሁ፡ በመዋዕለ፡ ሕይወቱ፡ ዘወሀቦ፡ እግዚአብሔር፡ እምታሕተ፡ ፀሐይ። | 我就稱讚快樂，原來人在日光之下，莫強如吃喝快樂；因為他在日光之下，上帝賜他一生的年日，要從勞碌中，時常享受所得的。 |
|---|
| 8:16 | כַּאֲשֶׁ֨ר נָתַ֤תִּי אֶת־לִבִּי֙ לָדַ֣עַת חׇכְמָ֔ה וְלִרְאוֹת֙ אֶת־הָ֣עִנְיָ֔ן אֲשֶׁ֥ר נַעֲשָׂ֖ה עַל־הָאָ֑רֶץ כִּ֣י גַ֤ם בַּיּוֹם֙ וּבַלַּ֔יְלָה שֵׁנָ֕ה בְּעֵינָ֖יו אֵינֶ֥נּוּ רֹאֶֽה׃ | ἐν οἷς ἔδωκα τὴν καρδίαν μου τοῦ γνῶναι σοφίαν καὶ τοῦ ἰδεῖν τὸν περισπασμὸν τὸν πεποιημένον ἐπὶ τῆς γῆς ὅτι καί γε ἐν ἡμέρᾳ καὶ ἐν νυκτὶ ὕπνον ἐν ὀφθαλμοῖς αὐτοῦ οὐκ ἔστιν βλέπων | Et apposui cor meum ut scirem sapientiam, et intelligerem distentionem quae versatur in terra. Est homo qui diebus et noctibus somnum non capit oculis. | እስመ፡ ወሀብኩ፡ ልብየ፡ ለአእምሮ፡ ጥበብ፡ ወከመ፡ እርአይ፡ ሥራኀ፡ ዘተገብረ፡ ዲበ፡ ምድር፡ እስመ፡ በመዓልትኒ፡ ወበሌሊትኒ፡ ንዋም፡ ውስተ፡ አዕይንቲሁ፡ ዘይሬኢ፡ አልቦ። | 我專心求智慧，要看世上所做的事。（有晝夜不睡覺不合眼的。） |
|---|
| 8:17 | וְרָאִ֘יתִי֮ אֶת־כׇּל־מַעֲשֵׂ֣ה הָאֱלֹהִים֒ כִּי֩ לֹ֨א יוּכַ֜ל הָאָדָ֗ם לִמְצוֹא֙ אֶת־הַֽמַּעֲשֶׂה֙ אֲשֶׁ֣ר נַעֲשָׂ֣ה תַֽחַת־הַשֶּׁ֔מֶשׁ בְּ֠שֶׁ֠ל אֲשֶׁ֨ר יַעֲמֹ֧ל הָאָדָ֛ם לְבַקֵּ֖שׁ וְלֹ֣א יִמְצָ֑א וְגַ֨ם אִם־יֹאמַ֤ר הֶֽחָכָם֙ לָדַ֔עַת לֹ֥א יוּכַ֖ל לִמְצֹֽא׃ | καὶ εἶδον σὺν πάντα τὰ ποιήματα τοῦ θεοῦ ὅτι οὐ δυνήσεται ἄνθρωπος τοῦ εὑρεῖν σὺν τὸ ποίημα τὸ πεποιημένον ὑπὸ τὸν ἥλιον ὅσα ἂν μοχθήσῃ ὁ ἄνθρωπος τοῦ ζητῆσαι καὶ οὐχ εὑρήσει καί γε ὅσα ἂν εἴπῃ ὁ σοφὸς τοῦ γνῶναι οὐ δυνήσεται τοῦ εὑρεῖν | Et intellexi quod omnium operum Dei nullam possit homo invenire rationem eorum quae fiunt sub sole ; et quanto plus laboraverit ad quaerendum, tanto minus inveniat : etiam si dixerit sapiens se nosse, non poterit reperire. | ወርኢኩ፡ ኵሎ፡ ግብሮ፡ ለእግዚአብሔር፡ ከመ፡ ኢይክል፡ ሰብእ፡ ረኪበ፡ ኅቡረ፡ ዘተገብረ፡ መትሕተ፡ ፀሐይ፡ እመ፡ ሚ፡ መጠነ፡ ይቤ፡ ጠቢብ፡ ከመ፡ ያእምር፡ ኢይክል፡ ሰብእ፡ ረኪበ፡ ወእመሚ፡ መጠነ፡ ኃሠሠ፡ ኢይክል፡ ሰብእ፡ ረኪበ። | 我就看明上帝一切的作為，知道人查不出日光之下所做的事；任憑他費多少力尋查，都查不出來，就是智慧人雖想知道，也是查不出來。 |
|---|