55:1 ⧉ ⤴︎ ה֤וֹי כׇּל ־צָמֵא֙ לְכ֣וּ לַמַּ֔יִם וַאֲשֶׁ֥ר אֵֽין ־ל֖וֹ כָּ֑סֶף לְכ֤וּ שִׁבְרוּ֙ וֶאֱכֹ֔לוּ וּלְכ֣וּ שִׁבְר֗וּ בְּלוֹא ־כֶ֛סֶף וּבְל֥וֹא מְחִ֖יר יַ֥יִן וְחָלָֽב ׃
οἱ διψῶντες πορεύεσθε ἐφ’ ὕδωρ καὶ ὅσοι μὴ ἔχετε ἀργύριον βαδίσαντες ἀγοράσατε καὶ πίετε ἄνευ ἀργυρίου καὶ τιμῆς οἴνου καὶ στέαρ
Omnes sitientes , venite ad aquas , et qui non habetis argentum , properate , emite , et comedite : venite , emite absque argento et absque ulla commutatione vinum et lac .
እለ ፡ ጸምኡ ፡ ይሖሩ ፡ ኀበ ፡ ማይ ፡ ወእለሂ ፡ አልቦሙ ፡ ወርቀ ፡ ይሖሩ ፡ ወይሣየጡ ፤ ወይስተዩ ፡ ዘእንበለ ፡ ወርቅ ፡ ወይነ ፡ ወሐሊበ ።
“Hey! Come, everyone who thirsts, to the waters! Come, he who has no money, buy, and eat! Yes, come, buy wine and milk without money and without price.
55:2 ⧉ ⤴︎ לָ֤מָּה תִשְׁקְלוּ ־כֶ֙סֶף֙ בְּלוֹא ־לֶ֔חֶם וִיגִיעֲכֶ֖ם בְּל֣וֹא לְשׇׂבְעָ֑ה שִׁמְע֨וּ שָׁמ֤וֹעַ אֵלַי֙ וְאִכְלוּ ־ט֔וֹב וְתִתְעַנַּ֥ג בַּדֶּ֖שֶׁן נַפְשְׁכֶֽם ׃
ἵνα τί τιμᾶσθε ἀργυρίου καὶ τὸν μόχθον ὑμῶν οὐκ εἰς πλησμονήν ἀκούσατέ μου καὶ φάγεσθε ἀγαθά καὶ ἐντρυφήσει ἐν ἀγαθοῖς ἡ ψυχὴ ὑμῶν
Quare appenditis argentum non in panibus , et laborem vestrum non in saturitate ? Audite , audientes me , et comedite bonum , et delectabitur in crassitudine anima vestra .
ለምንት ፡ ትሣየጡ ፡ በወርቅ ፤ ኢይከውነክሙኑ ፡ ለጽጋብ ፡ ፃማክሙ ፤ ስምዑኒ ፡ ወትበልዑ ፡ በረከተ ፡ ወትትፌሣሕ ፡ በበረከት ፡ ነፍስክሙ ።
Why do you spend money for that which is not bread, and your labor for that which doesn’t satisfy? Listen diligently to me, and eat that which is good, and let your soul delight itself in richness.
55:3 ⧉ ⤴︎ הַטּ֤וּ אׇזְנְכֶם֙ וּלְכ֣וּ אֵלַ֔י שִׁמְע֖וּ וּתְחִ֣י נַפְשְׁכֶ֑ם וְאֶכְרְתָ֤ה לָכֶם֙ בְּרִ֣ית עוֹלָ֔ם חַֽסְדֵ֥י דָוִ֖ד הַנֶּאֱמָנִֽים ׃
προσέχετε τοῖς ὠτίοις ὑμῶν καὶ ἐπακολουθήσατε ταῖς ὁδοῖς μου ἐπακούσατέ μου καὶ ζήσεται ἐν ἀγαθοῖς ἡ ψυχὴ ὑμῶν καὶ διαθήσομαι ὑμῖν διαθήκην αἰώνιον τὰ ὅσια Δαυιδ τὰ πιστά
Inclinate aurem vestram , et venite ad me ; audite , et vivet anima vestra , et feriam vobiscum pactum sempiternum , misericordias David fideles .
ወትልዉ ፡ ፍኖትየ ፤ ወስምዑኒ ፡ ወተሐዩ ፡ በበረከት ፡ ነፍስክሙ ፡ ወእሠርዕ ፡ ለዳዊት ፡ ሥርዓተ ፡ ጽድቅ ፡ ዘለዓለም ።
Turn your ear, and come to me. Hear, and your soul will live. I will make an everlasting covenant with you, even the sure mercies of David.
55:4 ⧉ ⤴︎ הֵ֛ן עֵ֥ד לְאוּמִּ֖ים נְתַתִּ֑יו נָגִ֥יד וּמְצַוֵּ֖ה לְאֻמִּֽים ׃
ἰδοὺ μαρτύριον ἐν ἔθνεσιν δέδωκα αὐτόν ἄρχοντα καὶ προστάσσοντα ἔθνεσιν
Ecce testem populis dedi eum , ducem ac praeceptorem gentibus .
እስመ ፡ ናሁ ፡ ምእመነ ፡ ረሰይክዎ ፡ ወስምዓ ፡ ለአሕዛብ ፣፡ መስፍነ ፡ ወመኰንነ ፡ ለአሕዛብ ።
Behold, I have given him for a witness to the peoples, a leader and commander to the peoples.
55:5 ⧉ ⤴︎ הֵ֣ן גּ֤וֹי לֹֽא ־תֵדַע֙ תִּקְרָ֔א וְג֥וֹי לֹֽא ־יְדָע֖וּךָ אֵלֶ֣יךָ יָר֑וּצוּ לְמַ֙עַן֙ יְהֹוָ֣ה אֱלֹהֶ֔יךָ וְלִקְד֥וֹשׁ יִשְׂרָאֵ֖ל כִּ֥י פֵאֲרָֽךְ ׃ {ס}
ἔθνη ἃ οὐκ ᾔδεισάν σε ἐπικαλέσονταί σε καὶ λαοί οἳ οὐκ ἐπίστανταί σε ἐπὶ σὲ καταφεύξονται ἕνεκεν τοῦ θεοῦ σου τοῦ ἁγίου Ισραηλ ὅτι ἐδόξασέν σε
Ecce gentem quam nesciebas vocabis , et gentes quae te non cognoverunt ad te current , propter Dominum Deum tuum , et Sanctum Israël , quia glorificavit te .
ሕዝብ ፡ እለ ፡ ኢየአምሩከ ፡ ይጸውዑከ ፤ ወሕዝብ ፡ እለ ፡ ኢይሌብዉከ ፡ ይትመሐፀኑ ፡ ኀቤከ ፡ በእንተ ፡ እግዚአብሔር ፡ አምላክከ ፡ ቅዱሰ ፡ እስራኤል ፡ እስመ ፡ ውእቱ ፡ አክበረከ ።
Behold, you shall call a nation that you don’t know; and a nation that didn’t know you shall run to you, because of Yahweh your God, and for the Holy One of Israel; for he has glorified you.”
55:6 ⧉ ⤴︎ דִּרְשׁ֥וּ יְהֹוָ֖ה בְּהִמָּֽצְא֑וֹ קְרָאֻ֖הוּ בִּֽהְיוֹת֥וֹ קָרֽוֹב ׃
ζητήσατε τὸν θεὸν καὶ ἐν τῷ εὑρίσκειν αὐτὸν ἐπικαλέσασθε ἡνίκα δ’ ἂν ἐγγίζῃ ὑμῖν
Quaerite Dominum dum inveniri potest ; invocate eum dum prope est .
ኅሥዎ ፡ ለእግዚአብሔር ፡ ወእምከመ ፡ ረከብክምዎ ፡ ጸውዕዎ ።
Seek Yahweh while he may be found. Call on him while he is near.
55:7 ⧉ ⤴︎ יַעֲזֹ֤ב רָשָׁע֙ דַּרְכּ֔וֹ וְאִ֥ישׁ אָ֖וֶן מַחְשְׁבֹתָ֑יו וְיָשֹׁ֤ב אֶל ־יְהֹוָה֙ וִֽירַחֲמֵ֔הוּ וְאֶל ־אֱלֹהֵ֖ינוּ כִּֽי ־יַרְבֶּ֥ה לִסְלֽוֹחַ ׃
ἀπολιπέτω ὁ ἀσεβὴς τὰς ὁδοὺς αὐτοῦ καὶ ἀνὴρ ἄνομος τὰς βουλὰς αὐτοῦ καὶ ἐπιστραφήτω ἐπὶ κύριον καὶ ἐλεηθήσεται ὅτι ἐπὶ πολὺ ἀφήσει τὰς ἁμαρτίας ὑμῶν
Derelinquat impius viam suam , et vir iniquus cogitationes suas , et revertatur ad Dominum , et miserebitur ejus ; et ad Deum nostrum , quoniam multus est ad ignoscendum .
ይኅድግ ፡ ኃጥእ ፡ ፍኖቶ ፡ ወብእሲኒ ፡ ዓማፂ ፡ ምክሮ ፤ ወይትመየጥ ፡ ኀበ ፡ እግዚአብሔር ፡ ወይሠሀሎ ፡ እንከ ፡ እስመ ፡ ብዙኀ ፡ የኀድግ ፡ ለክሙ ፡ ኃጢአተክሙ ።
Let the wicked forsake his way, and the unrighteous man his thoughts. Let him return to Yahweh, and he will have mercy on him, to our God, for he will freely pardon.
55:8 ⧉ ⤴︎ כִּ֣י לֹ֤א מַחְשְׁבוֹתַי֙ מַחְשְׁב֣וֹתֵיכֶ֔ם וְלֹ֥א דַרְכֵיכֶ֖ם דְּרָכָ֑י נְאֻ֖ם יְהֹוָֽה ׃
οὐ γάρ εἰσιν αἱ βουλαί μου ὥσπερ αἱ βουλαὶ ὑμῶν οὐδὲ ὥσπερ αἱ ὁδοὶ ὑμῶν αἱ ὁδοί μου λέγει κύριος
Non enim cogitationes meae cogitationes vestrae , neque viae vestrae viae meae , dicit Dominus .
እስመ ፡ ኢኮነ ፡ ምክርየ ፡ ከመ ፡ ምክርክሙ ፣፡ ወኢኮነ ፡ ፍኖትየ ፡ ከመ ፡ ፍኖትክሙ ፡ ይቤ ፡ እግዚአብሔር ።
“For my thoughts are not your thoughts, and your ways are not my ways,” says Yahweh.
55:9 ⧉ ⤴︎ כִּֽי ־גָבְה֥וּ שָׁמַ֖יִם מֵאָ֑רֶץ כֵּ֣ן גָּבְה֤וּ דְרָכַי֙ מִדַּרְכֵיכֶ֔ם וּמַחְשְׁבֹתַ֖י מִמַּחְשְׁבֹֽתֵיכֶֽם ׃
ἀλλ’ ὡς ἀπέχει ὁ οὐρανὸς ἀπὸ τῆς γῆς οὕτως ἀπέχει ἡ ὁδός μου ἀπὸ τῶν ὁδῶν ὑμῶν καὶ τὰ διανοήματα ὑμῶν ἀπὸ τῆς διανοίας μου
Quia sicut exaltantur caeli a terra , sic exaltatae sunt viae meae a viis vestris , et cogitationes meae a cogitationibus vestris .
በከመ ፡ ይርኅቅ ፡ ሰማይ ፡ እምድር ፡ ከማሁ ፡ ይርኅቅ ፡ ፍኖትየ ፡ እምፍኖትክሙ ፡ ወሕሊናየ ፡ እምሕሊናክሙ ።
“For as the heavens are higher than the earth, so are my ways higher than your ways, and my thoughts than your thoughts.
55:10 ⧉ ⤴︎ כִּ֡י כַּאֲשֶׁ֣ר יֵרֵד֩ הַגֶּ֨שֶׁם וְהַשֶּׁ֜לֶג מִן ־הַשָּׁמַ֗יִם וְשָׁ֙מָּה֙ לֹ֣א יָשׁ֔וּב כִּ֚י אִם ־הִרְוָ֣ה אֶת ־הָאָ֔רֶץ וְהוֹלִידָ֖הּ וְהִצְמִיחָ֑הּ וְנָ֤תַן זֶ֙רַע֙ לַזֹּרֵ֔עַ וְלֶ֖חֶם לָאֹכֵֽל ׃
ὡς γὰρ ἐὰν καταβῇ ὑετὸς ἢ χιὼν ἐκ τοῦ οὐρανοῦ καὶ οὐ μὴ ἀποστραφῇ ἕως ἂν μεθύσῃ τὴν γῆν καὶ ἐκτέκῃ καὶ ἐκβλαστήσῃ καὶ δῷ σπέρμα τῷ σπείροντι καὶ ἄρτον εἰς βρῶσιν
Et quomodo descendit imber et nix de caelo , et illuc ultra non revertitur , sed inebriat terram , et infundit eam , et germinare eam facit , et dat semen serenti , et panem comedenti :
ከመ ፡ ሶበ ፡ ይወርድ ፡ ዝናም ፡ እምሰማይ ፡ ወበረድ ፡ ወኢየኀድግ ፡ እስከ ፡ ሶበ ፡ ያረውያ ፡ ለምድር ፡ ወያበቍል ፡ ወያሠምር ፣፡ ወይሁብ ፡ ዘርአ ፡ ለዘራኢ ፡ ወእክለ ፡ ለሲሳይ ።
For as the rain comes down and the snow from the sky, and doesn’t return there, but waters the earth, and makes it grow and bud, and gives seed to the sower and bread to the eater;
55:11 ⧉ ⤴︎ כֵּ֣ן יִהְיֶ֤ה דְבָרִי֙ אֲשֶׁ֣ר יֵצֵ֣א מִפִּ֔י לֹא ־יָשׁ֥וּב אֵלַ֖י רֵיקָ֑ם כִּ֤י אִם ־עָשָׂה֙ אֶת ־אֲשֶׁ֣ר חָפַ֔צְתִּי וְהִצְלִ֖יחַ אֲשֶׁ֥ר שְׁלַחְתִּֽיו ׃
οὕτως ἔσται τὸ ῥῆμά μου ὃ ἐὰν ἐξέλθῃ ἐκ τοῦ στόματός μου οὐ μὴ ἀποστραφῇ ἕως ἂν συντελεσθῇ ὅσα ἠθέλησα καὶ εὐοδώσω τὰς ὁδούς σου καὶ τὰ ἐντάλματά μου
sic erit verbum meum quod egredietur de ore meo ; non revertetur ad me vacuum , sed faciet quaecumque volui , et prosperabitur in his ad quae misi illud .
ከማሁ ፡ ውእቱ ፡ ቃልየ ፡ ዘይወፅእ ፡ እምአፉየ ፤ ኢይትመየጥ ፡ እስከ ፡ ይገብር ፡ ኵሎ ፡ ዘፈቀድኩ ፡ ወእሤርኅ ፡ ፍኖትየ ፡ ወትእዛዝየ ።
so is my word that goes out of my mouth: it will not return to me void, but it will accomplish that which I please, and it will prosper in the thing I sent it to do.
55:12 ⧉ ⤴︎ כִּֽי ־בְשִׂמְחָ֣ה תֵצֵ֔אוּ וּבְשָׁל֖וֹם תּוּבָל֑וּן הֶהָרִ֣ים וְהַגְּבָע֗וֹת יִפְצְח֤וּ לִפְנֵיכֶם֙ רִנָּ֔ה וְכׇל ־עֲצֵ֥י הַשָּׂדֶ֖ה יִמְחֲאוּ ־כָֽף ׃
ἐν γὰρ εὐφροσύνῃ ἐξελεύσεσθε καὶ ἐν χαρᾷ διδαχθήσεσθε τὰ γὰρ ὄρη καὶ οἱ βουνοὶ ἐξαλοῦνται προσδεχόμενοι ὑμᾶς ἐν χαρᾷ καὶ πάντα τὰ ξύλα τοῦ ἀγροῦ ἐπικροτήσει τοῖς κλάδοις
Quia in laetitia egrediemini , et in pace deducemini ; montes et colles cantabunt coram vobis laudem , et omnia ligna regionis plaudent manu .
እስመ ፡ በፍሥሐ ፡ ትወፅኡ ፡ ወበኃሤት ፡ ትትሜሀሩ ።
For you shall go out with joy, and be led out with peace. The mountains and the hills will break out before you into singing; and all the trees of the fields will clap their hands.
55:13 ⧉ ⤴︎ תַּ֤חַת הַֽנַּעֲצוּץ֙ יַעֲלֶ֣ה בְר֔וֹשׁ (תחת ) [וְתַ֥חַת ] הַסִּרְפַּ֖ד יַעֲלֶ֣ה הֲדַ֑ס וְהָיָ֤ה לַֽיהֹוָה֙ לְשֵׁ֔ם לְא֥וֹת עוֹלָ֖ם לֹ֥א יִכָּרֵֽת ׃ {פ}
καὶ ἀντὶ τῆς στοιβῆς ἀναβήσεται κυπάρισσος ἀντὶ δὲ τῆς κονύζης ἀναβήσεται μυρσίνη καὶ ἔσται κύριος εἰς ὄνομα καὶ εἰς σημεῖον αἰώνιον καὶ οὐκ ἐκλείψει
Pro saliunca ascendet abies , et pro urtica crescet myrtus ; et erit Dominus nominatus in signum aeternum quod non auferetur .
ወህየንተ ፡ ሦክ ፡ ይበቍል ፡ ኤላጡኑስ ፡ ወህየንተ ፡ ክርዳድ ፡ ዕፀ ፡ ሕቍ ።
Instead of the thorn the cypress tree will come up; and instead of the brier the myrtle tree will come up. It will make a name for Yahweh, for an everlasting sign that will not be cut off.”