| 32:1 | ἡγούμενόν σε κατέστησαν μὴ ἐπαίρου γίνου ἐν αὐτοῖς ὡς εἷς ἐξ αὐτῶν φρόντισον αὐτῶν καὶ οὕτω κάθισον | Rectorem te posuerunt ? noli extolli : esto in illis quasi unus ex ipsis. | ዘየዐቅብ፡ ሕጎ፡ ያበውእ፡ መባአ። | ἡγούμενόν σε κατέστησαν μὴ ἐπαίρου γίνου ἐν αὐτοῖς ὡς εἷς ἐξ αὐτῶν φρόντισον αὐτῶν καὶ οὕτω κάθισον |
|---|
| 32:2 | καὶ πᾶσαν τὴν χρείαν σου ποιήσας ἀνάπεσε ἵνα εὐφρανθῇς δῑ αὐτοὺς καὶ εὐκοσμίας χάριν λάβῃς στέφανον | Curam illorum habe, et sic conside, et omni cura tua explicita recumbe : | ወዘያፀምእ፡ ትእዛዞ፡ ይሠውዕ፡ ለመድኀኒቱ። | καὶ πᾶσαν τὴν χρείαν σου ποιήσας ἀνάπεσε ἵνα εὐφρανθῇς δῑ αὐτοὺς καὶ εὐκοσμίας χάριν λάβῃς στέφανον |
|---|
| 32:3 | λάλησον πρεσβύτερε πρέπει γάρ σοι ἐν ἀκριβεῖ ἐπιστήμῃ καὶ μὴ ἐμποδίσῃς μουσικά | ut læteris propter illos, et ornamentum gratiæ accipias coronam, et dignationem consequaris corrogationis. | ዕሴቶ፡ ያገብእ፡ ዘያበውእ፡ ስንዳሌ። | λάλησον πρεσβύτερε πρέπει γάρ σοι ἐν ἀκριβεῖ ἐπιστήμῃ καὶ μὴ ἐμποδίσῃς μουσικά |
|---|
| 32:4 | ὅπου ἀκρόαμα μὴ ἐκχέῃς λαλιὰν καὶ ἀκαίρως μὴ σοφίζου | Loquere major natu : decet enim te | ወዘገብረ፡ ምጽዋተ፡ ሦዐ፡ መሥዋዕተ፡ ስብሐት። | ὅπου ἀκρόαμα μὴ ἐκχέῃς λαλιὰν καὶ ἀκαίρως μὴ σοφίζου |
|---|
| 32:5 | σφραγὶς ἄνθρακος ἐπὶ κόσμῳ χρυσῷ σύγκριμα μουσικῶν ἐν συμποσίῳ οἴνου | primum verbum diligenti scientia, et non impedias musicam. | ፈቃዱ፡ ለእግዚአብሔር፡ ከመ፡ ኢትግበር፡ እኩየ፡ ወሥምረቱ፡ ከመ፡ ትትገሐሥ፡ እምዐመፃ። | σφραγὶς ἄνθρακος ἐπὶ κόσμῳ χρυσῷ σύγκριμα μουσικῶν ἐν συμποσίῳ οἴνου |
|---|
| 32:6 | ἐν κατασκευάσματι χρυσῷ σφραγὶς σμαράγδου μέλος μουσικῶν ἐφ’ ἡδεῖ οἴνῳ | Ubi auditus non est, non effundas sermonem, et importune noli extolli in sapientia tua. | ኢትባእ፡ ቅድመ፡ እግዚአብሔር፡ ዕራቅከ። | ἐν κατασκευάσματι χρυσῷ σφραγὶς σμαράγδου μέλος μουσικῶν ἐφ’ ἡδεῖ οἴνῳ |
|---|
| 32:7 | λάλησον νεανίσκε εἰ χρεία σου μόλις δὶς ἐὰν ἐπερωτηθῇς | Gemmula carbunculi in ornamento auri, et comparatio musicorum in convivio vini. | ወግበር፡ ዘኵሎ፡ በእንተ፡ ትእዛዙ። | λάλησον νεανίσκε εἰ χρεία σου μόλις δὶς ἐὰν ἐπερωτηθῇς |
|---|
| 32:8 | κεφαλαίωσον λόγον ἐν ὀλίγοις πολλά γίνου ὡς γινώσκων καὶ ἅμα σιωπῶν | Sicut in fabricatione auri signum est smaragdi, sic numerus musicorum in jucundo et moderato vino. | መሥዋዕቱ፡ ለጻድቅ፡ ያጠልሎ፡ ለምሥዋዕ፡ ወመዐዛሁ፡ ይበጽሕ፡ ቅድመ፡ ልዑል። | κεφαλαίωσον λόγον ἐν ὀλίγοις πολλά γίνου ὡς γινώσκων καὶ ἅμα σιωπῶν |
|---|
| 32:9 | ἐν μέσῳ μεγιστάνων μὴ ἐξισάζου καὶ ἑτέρου λέγοντος μὴ πολλὰ ἀδολέσχει | Audi tacens, et pro reverentia accedet tibi bona gratia. | ወመሥዋዕቱ፡ ለብእሲ፡ ጻድቅ፡ ቅዱስ፡ ውእቱ፡ ወኢይትረሳዕ፡ ዝክሩ፡ ሎቱ። | ἐν μέσῳ μεγιστάνων μὴ ἐξισάζου καὶ ἑτέρου λέγοντος μὴ πολλὰ ἀδολέσχει |
|---|
| 32:10 | πρὸ βροντῆς κατασπεύδει ἀστραπή καὶ πρὸ αἰσχυντηροῦ προελεύσεται χάρις | Adolescens, loquere in tua causa vix. | በፍሡሕ፡ ዐይን፡ አእኵቶ፡ ለእግዚአብሔር፡ ወኢትኅድግ፡ አብኦ፡ እምውስተ፡ ቀዳሚ፡ ተግባር። | πρὸ βροντῆς κατασπεύδει ἀστραπή καὶ πρὸ αἰσχυντηροῦ προελεύσεται χάρις |
|---|
| 32:11 | ἐν ὥρᾳ ἐξεγείρου καὶ μὴ οὐράγει ἀπότρεχε εἰς οἶκον καὶ μὴ ῥᾳθύμει | Si bis interrogatus fueris, habeat caput responsum tuum. | እንዘ፡ ፍሡሕ፡ ገጽከ፡ መጥዎ፡ ለኵሉ፡ ዘጸገውከ፡ ወእንዘ፡ ትትሐሠይ፡ አብእ፡ ዓሥራቲሁ፡ ለተግባርከ። | ἐν ὥρᾳ ἐξεγείρου καὶ μὴ οὐράγει ἀπότρεχε εἰς οἶκον καὶ μὴ ῥᾳθύμει |
|---|
| 32:12 | ἐκεῖ παῖζε καὶ ποίει τὰ ἐνθυμήματά σου καὶ μὴ ἁμάρτῃς λόγῳ ὑπερηφάνῳ | In multis esto quasi inscius, et audi tacens simul et quærens. | ወአብአ፡ ለእግዚአብሔር፡ በከመ፡ አኰቴቱ፡ ወአእምዘ፡ ረከብከ፡ ውስተ፡ እዴከ፡ አብእ፡ ሎቱ፡ በሠናይ፡ ዐይን። | ἐκεῖ παῖζε καὶ ποίει τὰ ἐνθυμήματά σου καὶ μὴ ἁμάρτῃς λόγῳ ὑπερηφάνῳ |
|---|
| 32:13 | καὶ ἐπὶ τούτοις εὐλόγησον τὸν ποιήσαντά σε καὶ μεθύσκοντά σε ἀπὸ τῶν ἀγαθῶν αὐτοῦ | In medio magnatorum non præsumas : et ubi sunt senes non multum loquaris. | እስመ፡ እግዚአብሔር፡ ያገብእ፡ ዕስየተ፡ ወየዐስየከ፡ ምስብዒተ። | καὶ ἐπὶ τούτοις εὐλόγησον τὸν ποιήσαντά σε καὶ μεθύσκοντά σε ἀπὸ τῶν ἀγαθῶν αὐτοῦ |
|---|
| 32:14 | ὁ φοβούμενος κύριον ἐκδέξεται παιδείαν καὶ οἱ ὀρθρίζοντες εὑρήσουσιν εὐδοκίαν | Ante grandinem præibit coruscatio : et ante verecundiam præibit gratia, et pro reverentia accedet tibi bona gratia. | ኢታብእ፡ ሎቱ፡ ሕልያነ፡ እስመ፡ ኢይትወከፍ፡ ለከ። | ὁ φοβούμενος κύριον ἐκδέξεται παιδείαν καὶ οἱ ὀρθρίζοντες εὑρήσουσιν εὐδοκίαν |
|---|
| 32:15 | ὁ ζητῶν νόμον ἐμπλησθήσεται αὐτοῦ καὶ ὁ ὑποκρινόμενος σκανδαλισθήσεται ἐν αὐτῷ | Et hora surgendi non te trices : præcurre autem prior in domum tuam, et illic avocare, et illic lude, | ወኢይምሰልከ፡ ዘይሰጠወከ፡ በአብኦ፡ ዐመፃ፡ እስመ፡ እግዚአብሔር፡ መኰንነ፡ ጽድቅ፡ ውእቱ፡ ወኢያደሉ፡ ለገጽ። | ὁ ζητῶν νόμον ἐμπλησθήσεται αὐτοῦ καὶ ὁ ὑποκρινόμενος σκανδαλισθήσεται ἐν αὐτῷ |
|---|
| 32:16 | οἱ φοβούμενοι κύριον εὑρήσουσιν κρίμα καὶ δικαιώματα ὡς φῶς ἐξάψουσιν | et age conceptiones tuas, et non in delictis et verbo superbo : | ወኢይሠዚ፡ እንበይነ፡ ነዳይ፡ ወይሰምዖ፡ ዐውያቶ፡ ለግፉዕ። | οἱ φοβούμενοι κύριον εὑρήσουσιν κρίμα καὶ δικαιώματα ὡς φῶς ἐξάψουσιν |
|---|
| 32:17 | ἄνθρωπος ἁμαρτωλὸς ἐκκλινεῖ ἐλεγμὸν καὶ κατὰ τὸ θέλημα αὐτοῦ εὑρήσει σύγκριμα | et super his omnibus benedicito Dominum, qui fecit, et inebriantem te ab omnibus bonis suis. | ወኢይጸመም፡ ጸሎቶ፡ ለእጓለ፡ ማውታ፡ ወእቤረ፡ ብእሲተኒ፡ ለእመቦ፡ ዘአግዐራ። | ἄνθρωπος ἁμαρτωλὸς ἐκκλινεῖ ἐλεγμὸν καὶ κατὰ τὸ θέλημα αὐτοῦ εὑρήσει σύγκριμα |
|---|
| 32:18 | ἀνὴρ βουλῆς οὐ μὴ παρίδῃ διανόημα ἀλλότριος καὶ ὑπερήφανος οὐ καταπτήξει φόβον | Qui timet Dominum excipiet doctrinam ejus : et qui vigilaverint ad illum invenient benedictionem. | ወአውረደት፡ አንብዐ፡ ዲበ፡ መላትሒሃ። | ἀνὴρ βουλῆς οὐ μὴ παρίδῃ διανόημα ἀλλότριος καὶ ὑπερήφανος οὐ καταπτήξει φόβον |
|---|
| 32:19 | ἄνευ βουλῆς μηθὲν ποιήσῃς καὶ ἐν τῷ ποιῆσαί σε μὴ μεταμελοῦ | Qui quærit legem replebitur ab ea, et qui insidiose agit scandalizabitur in ea. | ከማሁ፡ ያውርድ፡ ዐውያተ፡ ዲበ፡ ዘአግዐራ። | ἄνευ βουλῆς μηθὲν ποιήσῃς καὶ ἐν τῷ ποιῆσαί σε μὴ μεταμελοῦ |
|---|
| 32:20 | ἐν ὁδῷ ἀντιπτώματος μὴ πορεύου καὶ μὴ προσκόψῃς ἐν λιθώδεσιν | Qui timent Dominum invenient judicium justum, et justitias quasi lumen accendent. | ለዘይፀመዶ፡ በጽድቅ፡ ይትወከፍ፡ ሎቱ፡ ወተዐርግ፡ እስከ፡ ደመና፡ ጸሎቱ። | ἐν ὁδῷ ἀντιπτώματος μὴ πορεύου καὶ μὴ προσκόψῃς ἐν λιθώδεσιν |
|---|
| 32:21 | μὴ πιστεύσῃς ἐν ὁδῷ ἀπροσκόπῳ | Peccator homo vitabit correptionem, et secundum voluntatem suam inveniet comparationem. | ወጸሎተ፡ ነዳይሰ፡ ትትዐዶ፡ እምደመና፡ ወኢትትመየጥ፡ እስከ፡ ትበጽሕ፡ ኀቤሃ፡ ወኢትገብእ፡ እስከ፡ ይሬእያ፡ እግዚአብሔር። | μὴ πιστεύσῃς ἐν ὁδῷ ἀπροσκόπῳ |
|---|
| 32:22 | καὶ ἀπὸ τῶν τέκνων σου φύλαξαι | Vir consilii non disperdet intelligentiam : alienus et superbus non pertimescet timorem : | ወይፈትሕ፡ ሎሙ፡ ለጻድቃን፡ ወይትቤቀል፡ ሎሙ፡ ወኢይጐነዲ፡ እግዚአብሔር፡ ላዕሌሆሙ፡ ወኢይትዔገሥ፡ በእንቲአሆሙ፡ እስከ፡ ይቀጠቅጦሙ፡ ሐቋሆሙ። | καὶ ἀπὸ τῶν τέκνων σου φύλαξαι |
|---|
| 32:23 | ἐν παντὶ ἔργῳ πίστευε τῇ ψυχῇ σου καὶ γὰρ τοῦτό ἐστιν τήρησις ἐντολῶν | etiam postquam fecit cum eo sine consilio, et suis insectationibus arguetur. | ወይትቤቀሎሙ፡ ለአሕዛብ፡ ወይሤርዎሙ፡ ለኵሎሙ፡ ዐማፅያን፡ ወይሰብራ፡ ለበትረ፡ ኃጥኣን። | ἐν παντὶ ἔργῳ πίστευε τῇ ψυχῇ σου καὶ γὰρ τοῦτό ἐστιν τήρησις ἐντολῶν |
|---|
| 32:24 | ὁ πιστεύων νόμῳ προσέχει ἐντολαῖς καὶ ὁ πεποιθὼς κυρίῳ οὐκ ἐλαττωθήσεται | Fili, sine consilio nihil facias, et post factum non pœnitebis. | ለኵሉ፡ ሰብእ፡ ይፈድዮ፡ በከመ፡ ምግባሩ፡ ወለኵሉ፡ እጓለ፡ እመሕያው፡ በበ፡ ምግባሮሙ፡ ወበበ፡ ፍኖቶሙ። | ὁ πιστεύων νόμῳ προσέχει ἐντολαῖς καὶ ὁ πεποιθὼς κυρίῳ οὐκ ἐλαττωθήσεται |
|---|